 |
|
Minister Ivo Opstelten (Justitie en Veiligheid) heeft
een wetsvoorstel naar de Tweede Kamer gestuurd, waarmee de al
attractieve Nederlandse procedure verder verbeterd wordt, zo meldde
het Financieele Dagblad onlangs. De schikkingsprocedure wordt nu
beter bruikbaar gemaakt voor grensoverschrijdende zaken omdat
massaclaims tegen Nederlandse bedrijven vaak ook uit het buitenland
komen. De aantrekkingskracht van het Nederlandse systeem wordt ook
vergroot doordat buitenlandse bedrijven en gedupeerden in de
praktijk vrij gemakkelijk toegang krijgen tot het Nederlandse
rechtssysteem.
Nederland kent sinds 2005 de mogelijkheid in massale schadezaken
een schikking te treffen die daarna voor alle gedupeerden geldt,
ook voor wie zich nog niet gemeld hebben. Dit is bijvoorbeeld
gebeurd in de Dexia-zaak. "Nederland is uniek in de wereld met deze
wetgeving", stelt Ianika Tzankova, bijzonder hoogleraar massaschade
aan de universiteit van Tilburg. De Verenigde Staten, Canada en
Australië kennen wel een vorm van collectieve schikking, maar
alleen in combinatie met een gerechtelijke schadeprocedure, de
zogeheten class action. Alleen in Nederland kunnen partijen los van
schadeprocedures schikkingen treffen die via de rechter voor alle
slachtoffers bindend worden verklaard. Volgens Deborah Hensler,
hoogleraar aan de Amerikaanse Stanford University en autoriteit op
het gebied van geschiloplossing, vormt Nederland door deze
procedure een trekpleister voor mondiale massaclaims. "Zowel voor
claimanten als voor multinationals die schade hebben veroorzaakt
kan het aantrekkelijk zijn om een zaak in één keer af te doen",
zegt zij. Volgens haar kan een en ander de deur openzetten voor een
massale toestroom van internationale claims. "Er is nog niet zoiets
als een internationaal hof voor schadezaken, zoals je bijvoorbeeld
wel een internationaal oorlogstribunaal hebt. Het Amsterdams Hof
lijkt nu te voorzien in deze leemte."
Amerikaanse claimcultuur?
Overigens is niet iedereen even gelukkig met deze ontwikkeling. Zo
is de Amerikaanse Kamer van Koophandel (KvK) bevreesd dat de
Amerikaanse claimcultuur overwaait naar Nederland en maant zij de
Nederlandse overheid om massaclaims te reguleren. "Als de
Nederlandse overheid hier niets aan doet, is er in Nederland over
tien jaar een soortgelijke claimcultuur als in de Verenigde Staten.
Dat zou schadelijk zijn voor de Nederlandse bedrijven en voor de
economie', zegt Scevole de Cazotte, directielid van de Amerikaanse
KvK in het FD, volgens wie de overheid onder meer
transparantie-eisen moet stellen. "Nederland is een relatief
aantrekkelijk land voor collectieve schadezaken in Europa. In
Nederland kan een schikking namelijk in één keer bindend worden
verklaard voor alle gedupeerden. Dit verhoogt de kans dat bedrijven
willen schikken. Nederland moet door dit gunstige systeem echter
oppassen geen schadeparadijs te worden. Zeker als deze collectieve
schadezaken ook nog gefinancierd worden door hedgefondsen, ontstaat
er een giftige constructie. Het draait dan niet meer om
gerechtigheid, maar gewoon om geld."
|